★ TIỂU SỬ DANH NHÂN & DI SẢN SỰ NGHIỆP ★

GIÁO SƯ TRẦN PHƯƠNG (1927 – 2025)

(Tên khai sinh: Vũ Văn Dung | Quê quán: Hưng Yên)

Nguyên Phó Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng Nước CHXHCN Việt Nam
Người sáng lập Trường Đại học Kinh doanh và Công nghệ Hà Nội (HUBT)

GIÁO SƯ TRẦN PHƯƠNG

1927 — 2025

“Cả cuộc đời tôi chỉ có hai niềm say mê lớn: Một là độc lập, tự do và thịnh vượng cho Tổ quốc; hai là mở mang tri thức, dựng xây trường học để con em nhân dân – đặc biệt là con em người lao động nghèo – được học hành thành tài, bước ra phụng sự quê hương.”

— Lời tâm huyết của GS. Trần Phương

Giáo sư Trần Phương (tên khai sinh Vũ Văn Dung) là người chiến sĩ cách mạng tiền bối kiên trung, nhà kinh tế học uyên bác có đóng góp nền tảng cho sự nghiệp Đổi mới đất nước, và là nhà giáo dục lão thành vĩ đại của nền giáo dục đại học Việt Nam.

Gần một thế kỷ cống hiến trọn vẹn cho non sông: từ người Bí thư Tỉnh ủy Hưng Yên dũng cảm ở tuổi 21 trong lòng địch, tới cương vị Phó Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng, và sáng lập Trường Đại học Kinh doanh và Công nghệ Hà Nội (HUBT) hoạt động theo nguyên tắc phi lợi nhuận kiểu mẫu.

98 Năm

Cuộc Đời Tận Hiến

80 Năm

Tuổi Đảng Vẻ Vang

30 Năm

Hiệu Trưởng HUBT

150.000+

Sinh Viên Đào Tạo

★ TRANG SỬ CUỘC ĐỜI & NHÂN CÁCH LỚN ★

TIỂU SỬ VÀ CUỘC ĐỜI CỐNG HIẾN

Chân dung người chiến sĩ cách mạng kiên trung, nhà kinh tế học lỗi lạc và nhà giáo dục lão thành trọn đời phụng sự Tổ quốc

1. Tuổi trẻ dấn thân và người Bí thư Tỉnh ủy tuổi 21

Giáo sư Trần Phương, tên khai sinh là Vũ Văn Dung, sinh ngày 01 tháng 11 năm 1927 tại xã Dị Sử, huyện Mỹ Hào, tỉnh Hưng Yên. Sinh ra trong cảnh nước mất nhà tan, khi mới 16 tuổi (năm 1943), người thanh niên yêu nước ấy đã dấn thân tham gia Mặt trận Việt Minh bí mật với bí danh Trần Phương.

Trong Cách mạng Tháng Tám năm 1945, ông trực tiếp chỉ đạo giành chính quyền tại quê nhà và vinh dự đứng vào hàng ngũ của Đảng. Đến năm 1948, khi mới 21 tuổi, ông được Trung ương Đảng tin cậy giao trọng trách Bí thư Tỉnh ủy Hưng Yên. Suốt những năm tháng khói lửa ác liệt, người Bí thư trẻ tuổi đã mưu lược lãnh đạo phong trào du kích kiên cường bám đất bám dân, trở thành một trong những Bí thư Tỉnh ủy trẻ tuổi nhất trong lịch sử cách mạng Việt Nam.

2. Nhà kinh tế học uyên bác và dấu ấn mở đường Đổi mới

Sau ngày hòa bình lập lại ở miền Bắc, Giáo sư Trần Phương chuyên tâm nghiên cứu lý luận kinh tế và trở thành một trong những nhà kinh tế học hàng đầu đất nước. Ông giữ chức Viện trưởng Viện Kinh tế học thuộc Ủy ban Khoa học Xã hội Việt Nam, chủ trì nhiều công trình nghiên cứu quy mô về nông nghiệp, công nghiệp và quản lý kinh tế thời chiến.

Bước vào thời kỳ thống nhất đất nước, ông được Đảng và Nhà nước giao phó các cương vị lãnh đạo vĩ mô then chốt: Thứ trưởng rồi Bộ trưởng Bộ Nội thương, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Kế hoạch Nhà nước, và Phó Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng (giai đoạn 1982 – 1986). Với tư duy sắc sảo, dũng cảm nhìn thẳng vào thực tiễn, Giáo sư là một trong những nhà lãnh đạo tiên phong trăn trở tìm tòi tháo gỡ cơ chế tập trung quan liêu bao cấp, đặt những viên gạch nền tảng mở đường cho đường lối Đổi mới toàn diện năm 1986.

3. Khai sáng HUBT – Di sản giáo dục vì nhân dân bất tử

Sau khi hoàn thành xuất sắc các trọng trách với Đảng và Nhà nước, ở tuổi gần 70, thay vì an hưởng tuổi già, Giáo sư Trần Phương lại bắt tay vào một sứ mệnh lớn lao mới: Chấn hưng giáo dục đại học thực hành. Năm 1996, ông cùng các nhà khoa học, nhà giáo dục tâm huyết sáng lập Trường Đại học Kinh doanh và Công nghệ Hà Nội (HUBT).

Ông kiên định xây dựng trường theo mô hình đại học ngoài công lập phi lợi nhuận: “Trường của dân, do dân, vì dân”. Toàn bộ tài chính tích lũy đều được ông chỉ đạo tái đầu tư nâng cấp cơ sở vật chất, phòng lab, giữ mức học phí vừa phải để con em người lao động nghèo, gia đình chính sách cũng có thể bước vào giảng đường đại học. Gần 30 năm làm Hiệu trưởng, Thầy Trần Phương đã chèo lái mái trường đào tạo hơn 150.000 cử nhân, kỹ sư, bác sĩ tài năng cho đất nước.

CHƯƠNG MỤC LỊCH SỬ • 1927 – 2025

Quá Trình Hoạt Động & Sự Nghiệp Vẻ Vang

Gần một thế kỷ kiên cường dấn thân: Từ người chiến sĩ Việt Minh, Bí thư Tỉnh ủy tuổi 21 trong khói lửa kháng chiến, đến nhà lãnh đạo Chính phủ và người sáng lập mái trường HUBT huyền thoại.

1927 – 1945
CÁCH MẠNG TIỀN KHỞI NGHĨA

Gia nhập Việt Minh thuở thiếu thời

🛡️ Chiến sĩ Việt Minh – Cán bộ thanh niên cứu quốc

Sinh ra tại vùng đất địa linh nhân kiệt Hưng Yên, người thanh niên yêu nước Vũ Văn Dung sớm giác ngộ cách mạng và tích cực hoạt động trong cao trào kháng Nhật cứu nước.

🎯 Chi tiết hoạt động & Bối cảnh:
  • Năm 1943, khi mới 16 tuổi, ông tham gia Mặt trận Việt Minh bí mật tại địa phương.
  • Lấy bí danh Trần Phương để hoạt động cách mạng.
  • Trực tiếp tham gia khởi nghĩa giành chính quyền tại Hưng Yên trong Cách mạng Tháng Tám năm 1945.
  • Được kết nạp vào Đảng Cộng sản Đông Dương khi tuổi đời còn rất trẻ.
Bối cảnh: Thời kỳ tiền khởi nghĩa và Cách mạng Tháng Tám 1945 anh dũng của dân tộc.

1948 (Tuổi 21)
CHIẾN TRƯỜNG TẢ NGẠN

Bí thư Tỉnh ủy Hưng Yên tuổi 21

🛡️ Bí thư Tỉnh ủy Hưng Yên (Trẻ tuổi nhất lịch sử cách mạng)

Ở tuổi 21 – độ tuổi thanh xuân rực rỡ, ông được Trung ương Đảng tín nhiệm giao trọng trách Bí thư Tỉnh ủy Hưng Yên trong giai đoạn chiến tranh du kích gay go, khốc liệt nhất sau lưng địch.

🎯 Chi tiết hoạt động & Bối cảnh:
  • Chỉ đạo xây dựng mạng lưới du kích kiên cường tại vùng địch tạm chiếm Tả ngạn sông Hồng.
  • Sáng lập và trực tiếp lãnh đạo lực lượng du kích địa phương bám đất, bám dân, lập nên vành đai kháng chiến “Làng kháng chiến”.
  • Được ghi nhận là một trong những Bí thư Tỉnh ủy trẻ tuổi nhất trong lịch sử Đảng Cộng sản Việt Nam.
  • Thể hiện bản lĩnh thao lược, ý chí gang thép và tư duy tổ chức xuất chúng từ tuổi đôi mươi.
Bối cảnh: Chiến trường đồng bằng Bắc Bộ kháng chiến chống thực dân Pháp (1946 – 1954).

1955 – 1975
KHOA HỌC HÀN LÂM

Viện trưởng Viện Kinh tế học – Khai mở tư duy kinh tế

🛡️ Viện trưởng Viện Kinh tế học Việt Nam

Sau Hiệp định Genève, ông được Đảng cử đi đào tạo chuyên sâu về kinh tế và trở thành nhà khoa học đầu ngành, Viện trưởng Viện Kinh tế học (thuộc Ủy ban Khoa học Xã hội Việt Nam).

🎯 Chi tiết hoạt động & Bối cảnh:
  • Chủ trì nhiều công trình nghiên cứu căn bản về kinh tế nông nghiệp, công nghiệp và kế hoạch hóa kinh tế thời chiến.
  • Tham gia biên soạn bộ sách lịch sử kinh tế Việt Nam và những khảo luận lý luận kinh tế đầu tiên của nước nhà.
  • Làm cố vấn kinh tế sắc sảo cho Bộ Chính trị và Ban Bí thư trong công tác quản lý hậu phương lớn miền Bắc và chi viện tiền tuyến miền Nam.
  • Đào tạo thế hệ chuyên gia kinh tế đầu tiên cho nước Việt Nam thống nhất.
Bối cảnh: Xây dựng kinh tế miền Bắc xã hội chủ nghĩa và chi viện kháng chiến chống Mỹ cứu nước.

1976 – 1986
LÃNH ĐẠO CHÍNH PHỦ

Phó Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng – Trăn trở Đổi mới

🛡️ Phó Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng (Phó Thủ tướng Chính phủ)

Đảm nhiệm các chức vụ cấp cao trong Chính phủ: Thứ trưởng rồi Bộ trưởng Bộ Nội thương, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Kế hoạch Nhà nước, và Phó Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng.

🎯 Chi tiết hoạt động & Bối cảnh:
  • Năm 1981 – 1982: Bộ trưởng Bộ Nội thương, điều hành công tác lưu thông phân phối trong thời kỳ đất nước gặp vô vàn khó khăn vì cấm vận và hậu quả chiến tranh.
  • Năm 1982 – 1986: Phó Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng (tương đương Phó Thủ tướng Chính phủ hiện nay).
  • Cùng các đồng chí lãnh đạo Đảng và Chính phủ trăn trở, tháo gỡ cơ chế tập trung quan liêu bao cấp, chuẩn bị luận cứ thực tiễn cho Đại hội Đảng lần thứ VI (1986) – khởi đầu công cuộc Đổi mới vĩ đại.
  • Để lại dấu ấn là nhà lãnh đạo kỹ trị sắc sảo, kiên quyết, trung thực và tận tụy vì cuộc sống của nhân dân.
Bối cảnh: Thời kỳ chuyển đổi cơ chế quản lý kinh tế và khởi đầu công cuộc Đổi mới của đất nước.

1996 – 2025
KHAI SÁNG GIÁO DỤC

Sáng lập HUBT – Di sản giáo dục phi lợi nhuận bất tử

🛡️ Chủ tịch Hội đồng Quản trị & Hiệu trưởng HUBT

Rời ghế lãnh đạo cấp cao của Chính phủ, ở tuổi gần 70, Giáo sư Trần Phương không nghỉ ngơi mà bắt tay vào sự nghiệp vĩ đại thứ hai: sáng lập Trường Đại học Kinh doanh và Công nghệ Hà Nội.

🎯 Chi tiết hoạt động & Bối cảnh:
  • Năm 1996: Cùng các nhà khoa học, nhà giáo tâm huyết thành lập Trường ĐH Dân lập Quản lý và Kinh doanh Hà Nội (tiền thân HUBT).
  • Xây dựng trường theo triết lý “Trường của dân, do dân, vì dân” – hoạt động hoàn toàn không vì mục đích lợi nhuận cá nhân.
  • Toàn bộ nguồn lực tích lũy đều được tái đầu tư mở rộng cơ sở vật chất khang trang tại Vĩnh Tuy (Hà Nội) và Từ Sơn (Bắc Ninh), xây dựng phòng thực hành y dược, kỹ thuật hiện đại.
  • Gần 30 năm chèo lái HUBT trên cương vị Hiệu trưởng, đào tạo hơn 150.000 cử nhân, kỹ sư, thạc sĩ, bác sĩ phụng sự đất nước.
  • Giữ mức học phí thấp nhất có thể để con em nhân dân lao động có hoàn cảnh khó khăn không bị tước đi giấc mơ đại học.
Bối cảnh: Xã hội hóa giáo dục đại học Việt Nam thời kỳ hội nhập quốc tế.

Di Sản Ngàn Năm
TRI ÂN VĨNH HẰNG

Hạc quy tiên cảnh – Di sản ngàn năm còn mãi

🛡️ Người Thầy kính yêu của muôn thế hệ

Giáo sư Trần Phương tạ thế, hưởng đại thọ gần một thế kỷ. Sự ra đi của ông là tổn thất to lớn đối với Đảng, Nhà nước, giới học thuật và hàng vạn thế hệ giảng viên, sinh viên HUBT.

🎯 Chi tiết hoạt động & Bối cảnh:
  • Cuộc đời trọn vẹn 98 năm hiến dâng cho Tổ quốc: từ người lính cầm súng, nhà kỹ trị cấp cao đến người thầy tận tụy của muôn người.
  • Di sản tư tưởng về giáo dục phi lợi nhuận và tình yêu thương người học mãi là kim chỉ nam soi sáng cho các thế hệ mai sau.
  • Tên tuổi và nhân cách lớn của Thầy sống mãi trong lòng các thế hệ sinh viên, đồng nghiệp và nhân dân cả nước.
Bối cảnh: Tri ân người anh hùng cách mạng và nhà giáo dục đại thụ của dân tộc.

★ DI SẢN TRÍ THỨC & TÁC PHẨM ĐỂ LẠI ★

BỘ HỒI KÝ VÀ CÔNG TRÌNH CỦA GIÁO SƯ TRẦN PHƯƠNG

Trọn bộ 5 tập hồi ký và tư liệu quý báu ghi lại những trang sử hào hùng, những trăn trở đổi mới kinh tế và khát vọng giáo dục vì nhân dân (Bấm vào nút để đọc trực tuyến)

TẬP 1: KHOA HỌC PHỤNG SỰ CÁCH MẠNG

Tuyển tập các công trình nghiên cứu (GS. Trần Phương)

📖 ĐỌC SÁCH ONLINE

TẬP 2: KHOA HỌC PHỤNG SỰ CÁCH MẠNG

Tuyển tập các công trình nghiên cứu (GS. Trần Phương)

📖 ĐỌC SÁCH ONLINE

TẬP 3: KHOA HỌC PHỤNG SỰ CÁCH MẠNG

Tuyển tập các công trình nghiên cứu (GS. Trần Phương)

📖 ĐỌC SÁCH ONLINE

TẬP 4: KHOA HỌC PHỤNG SỰ CÁCH MẠNG

Tuyển tập các công trình nghiên cứu (GS. Trần Phương)

📖 ĐỌC SÁCH ONLINE

TẬP 5: KHOA HỌC PHỤNG SỰ CÁCH MẠNG

Tuyển tập các công trình nghiên cứu (GS. Trần Phương)

📖 ĐỌC SÁCH ONLINE

PHẦN THƯỞNG DANH GIÁ • VINH QUANG NON SÔNG

Di Sản & Phần Thưởng Cao Quý

Ghi nhận của Đảng, Nhà nước và Nhân dân đối với những cống hiến đặc biệt xuất sắc của Giáo sư Trần Phương trong sự nghiệp cách mạng và giáo dục.

HUÂN CHƯƠNG CAO QUÝ

Huân chương Hồ Chí Minh

Cơ quan trao tặng: Chủ tịch Nước CHXHCN Việt Nam

Phần thưởng cao quý bậc nhất của Đảng và Nhà nước trao tặng cho những cống hiến đặc biệt xuất sắc trong sự nghiệp cách mạng giải phóng dân tộc, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

HUÂN CHƯƠNG DANH GIÁ

Huân chương Độc lập hạng Nhất

Cơ quan trao tặng: Chủ tịch Nước CHXHCN Việt Nam

Ghi nhận công lao to lớn, đặc biệt xuất sắc trong công tác lãnh đạo bộ máy kinh tế quốc gia, quản lý nhà nước và đóng góp chiến lược cho sự nghiệp thống nhất đất nước.

HUY HIỆU CAO QUÝ

Huy hiệu 80 năm tuổi Đảng

Cơ quan trao tặng: Ban Chấp hành Trung ương Đảng

Biểu tượng của lòng trung thành tuyệt đối, son sắt một lòng với lý tưởng cộng sản độc lập tự do và ấm no cho nhân dân qua suốt gần một thế kỷ rực rỡ.

KHÁNG CHIẾN CHỐNG PHÁP

Huân chương Kháng chiến chống Pháp hạng Nhất

Cơ quan trao tặng: Chủ tịch Nước Việt Nam DCCH

Vinh danh người chỉ huy mưu lược, Bí thư Tỉnh ủy Hưng Yên tuổi 21 kiên cường bám trụ vùng địch hậu đồng bằng Bắc Bộ lập nhiều chiến công hiển hách.

KHÁNG CHIẾN CHỐNG MỸ

Huân chương Kháng chiến chống Mỹ hạng Nhất

Cơ quan trao tặng: Hội đồng Nhà nước Nước CHXHCN Việt Nam

Ghi nhận cống hiến to lớn trên mặt trận nghiên cứu lý luận kinh tế thời chiến, chỉ đạo kế hoạch hậu phương lớn miền Bắc chi viện tiền tuyến.

CỐNG HIẾN GIÁO DỤC

Kỷ niệm chương Vì Sự nghiệp Giáo dục

Cơ quan trao tặng: Bộ Giáo dục & ĐT, Trung ương Đoàn

Tôn vinh người sáng lập mái trường HUBT, người thầy vĩ đại mở ra con đường học tập cho hàng trăm ngàn thanh niên thế hệ mới phụng sự đất nước.

DI SẢN TƯ TƯỞNG • KIM CHỈ NAM

Triết Lý Giáo Dục & Tư Tưởng Kinh Tế

Những lời gan ruột của Giáo sư Trần Phương – kim chỉ nam cho sự nghiệp xây dựng trường đại học không vì lợi nhuận và đào tạo thế hệ người làm thực cho đất nước.

“

Năm 1996

“Mục đích của trường này là trường của dân, do dân và vì dân. Không một ai trong chúng tôi lập trường để làm giàu cho bản thân. Toàn bộ tiền tích lũy được phải tái đầu tư cho cơ sở vật chất, cho phòng thí nghiệm, và giữ học phí ở mức vừa phải để con em người nghèo cũng được học đại học.”

01

“

Năm 1972

“Học kinh tế không phải để thuộc lòng giáo điều, mà là để tìm ra cách làm cho hạt gạo nhiều hơn, manh áo ấm hơn, nhà máy sản xuất tốt hơn và đồng tiền của nhân dân được bảo toàn giá trị.”

02

“

Năm 2016

“Làm cách mạng lúc 16 tuổi hay làm hiệu trưởng ở tuổi 90, điều cốt lõi vẫn không thay đổi: phải vì lợi ích của đất nước và người dân. Nếu việc gì có lợi cho người học, có lợi cho nhân dân thì khó mấy ta cũng phải quyết tâm làm.”

03

ĐẠI HỌC HUBT – DI SẢN GIÁO DỤC CỦA GIÁO SƯ TRẦN PHƯƠNG

Ngôi trường ngoài công lập phi lợi nhuận kiểu mẫu được kiến tạo từ tình yêu thương học trò và khát vọng chấn hưng giáo dục thực tiễn